بحران مالی فوتبال زنان؛ خاتون بم در آستانه حذف از آسیا

خاتون بم، قهرمان فصل گذشته لیگ برتر فوتبال زنان ایران، سال گذشته علاوه بر فتح دوازدهمین قهرمانی خود، موفق شد برای نخستین بار از مرحله گروهی لیگ قهرمانان زنان آسیا نیز صعود کند و یکی از مهم‌ترین افتخارات تاریخ فوتبال زنان ایران را رقم بزند. با این حال، این باشگاه هنوز نتوانسته برای فصل جدید حامی مالی جذب کند و در حالی که باید تا ۱۱ تیرماه فهرست اولیه خود را به کنفدراسیون فوتبال آسیا ارسال کند، همچنان برای تأمین بودجه اولیه تشکیل تیم با مشکلات جدی دست و پنجه نرم می‌کند. اگر این اتفاق رخ ندهد، خطر محرومیت از حضور در لیگ قهرمانان زنان آسیا، نماینده ایران را تهدید خواهد کرد.

خاتون بم تنها تیم فوتبال زنان ایران است که بدون تکیه بر یک باشگاه مردان شکل گرفت و از همان ابتدا تمام تمرکز خود را روی فوتبال زنان گذاشت. این تیم طی سال‌های گذشته به یکی از مهم‌ترین نمادهای ورزشی شهر بم تبدیل شده است؛ به گونه‌ای که در روزهای برگزاری مسابقات، خانواده‌ها و علاقه‌مندان برای تماشای بازی‌های بانوان راهی ورزشگاه می‌شوند؛ تصویری که در فوتبال زنان ایران کمتر دیده می‌شود. با این حال، امروز ادامه همکاری با بازیکنان و کادر فنی نیز در هاله‌ای از ابهام قرار دارد و مشخص نیست در صورت تأمین نشدن بودجه، این باشگاه چگونه می‌تواند فعالیت خود را ادامه دهد.

شاید این اتفاق، بیش از هر زمان دیگری تفاوت نگاه به فوتبال مردان و زنان را نشان می‌دهد. برخلاف آنچه امیر قلعه‌نویی در ماه‌های گذشته بارها درباره شرایط دشوار تیم ملی فوتبال مردان عنوان کرده بود، واقعیت این است که تیم ملی مردان برای حضور در جام جهانی از بودجه، امکانات و حمایت مناسبی برخوردار بود. البته این به معنای نادیده گرفتن کمبود بازی‌های تدارکاتی یا مشکلات مربوط به اردوهای تیم ملی نیست، اما در نهایت انتخاب فهرست بازیکنان و تکیه بر نفراتی که بسیاری از آنها در سال‌های پایانی دوران حرفه‌ای خود قرار دارند، تصمیمی بود که کادر فنی گرفت. همان‌طور که جوان‌گرایی و اعتماد به استعدادهای لیگ داخلی نیز می‌توانست انتخاب دیگری باشد.

در سوی دیگر، تیم ملی فوتبال زنان ایران تنها چند روز پس از پایان جنگ ۱۲ روزه، بدون اردوهای مناسب و بازی‌های تدارکاتی کافی و در شرایطی بسیار دشوار و از راه زمین راهی مسابقات آسیایی شد. شاگردان مرضیه جعفری با وجود همه این محدودیت‌ها بدون بازی دوستانه و حتی تمرین مستمر توانستند از گروه خود صعود کنند و بار دیگر نشان دهند که موفقیت تنها به امکانات وابسته نیست، بلکه مدیریت، انگیزه، برنامه‌ریزی و تلاش نیز نقش تعیین‌کننده‌ای دارد.

نمی‌توان گفت همه مشکلات فوتبال زنان به شرایط امروز کشور بازمی‌گردد، اما واقعیت این است که در منطقه‌ای با خطرات همیشگی جنگ و تورم زندگی معمولاً با چالش‌های پیچیده‌تری روبه‌روست. پس از جنگ ۱۲ روزه نیز بسیاری از باشگاه‌ها و مجموعه‌های ورزشی، همانند بسیاری از سازمان‌ها و شرکت‌ها، با کاهش بودجه، تعدیل نیرو یا حتی تعطیلی فعالیت‌های خود مواجه شدند و فوتبال زنان نیز از این شرایط مستثنا نبود. اکنون پرافتخارترین تیم فوتبال زنان ایران، تیمی با ۱۲ قهرمانی لیگ برتر و نماینده موفق کشور در آسیا، برای تأمین ابتدایی‌ترین هزینه‌های خود به دنبال اسپانسر می‌گردد. عجیب‌تر آنکه استان کرمان با وجود ظرفیت عظیم اقتصادی، صنایع بزرگ، معادن، شرکت‌های خودروسازی و بنگاه‌های اقتصادی متعدد، هنوز نتوانسته حامی مالی مناسبی برای مهم‌ترین تیم فوتبال زنان خود پیدا کند.
خاتون بم زمان زیادی در اختیار ندارد. تاریخ مقرر شده کنفدراسیون فوتبال آسیا ۱۱ تیرماه است و این باشگاه هنوز برای تأمین بودجه اولیه و بستن تیمش از این در به آن در می‌زند.
یادمان باشد که حذف احتمالی خاتون تنها حذف یک تیم از آسیا نیست؛ بلکه از دست رفتن اعتبار فوتبال زنان ایران و نادیده گرفتن سال‌ها تلاش بازیکنان، کادر فنی و مدیرانی است که این تیم را به یکی از موفق‌ترین برندهای ورزش زنان کشور تبدیل کرده‌اند. در کنار خاتون، هنوز وضعیت بسیاری از تیم‌های لیگ برتر فوتبال زنان نیز مشخص نیست. اما آنچه مسلم است این‌که در فصل پیش رو احتمال تعطیلی یا انصراف تعدادی از تیم‌ها دور از انتظار نخواهد بود. اتفاقی که می‌تواند روند رو به رشد فوتبال زنان را متوقف کند.

فوتبالی که سال‌ها برای ایجاد انگیزه در میان دختران علاقه‌مند تلاش کرده، امروز با بحران بقا روبه‌رو شده است. شاید هنوز فرصت باقی مانده باشد برای آنکه صنایع، شرکت‌های بزرگ و مدیران استان کرمان اجازه ندهند تنها نماینده موفق فوتبال زنان ایران در آسیا، به دلیل نبود حمایت مالی از حضور در این رقابت‌ها باز بماند. اگر امروز از خاتون بم حمایت نشود، فردا دیگر نمی‌توان از توسعه فوتبال زنان، استعدادیابی و موفقیت‌های بین‌المللی سخن گفت.