زمستان پرکار پرستاران؛ تداوم تبعیض در محاسبه ساعت کاری کادر درمان
با اجرای مصوبه دولت مبنی بر کاهش ساعات کاری کارکنان دولت در فصل زمستان، بار دیگر شکاف میان شرایط کاری کادر درمان و سایر کارکنان بخش دولتی پررنگتر شده است.
به گزارش آتیهآنلاین، در حالی که بسیاری از دستگاههای اجرایی با تعطیلی عملی روزهای پنجشنبه و کاهش ساعات حضور روزانه فعالیت میکنند، پرستاران و شاغلان بالین همچنان موظف به ارائه خدمات مستمر و بدون وقفه هستند؛ وضعیتی که به گفته مسئولان صنفی، به افزایش چشمگیر ساعات کار بدون جبران منجر شده است.
بر اساس اظهارات علیاکبر قربانی، عضو سازمان نظام پرستاری، کاهش ساعات کاری در عمل موجب شده میانگین ساعت کار هفتگی کارکنان اداری دولت از ۴۴ ساعت به حدود ۳۰ ساعت برسد. این در حالی است که مبنای محاسبه موظفی پرستاران بدون تغییر باقی مانده و آنان همچنان ملزم به حضور کامل در تمامی روزهای کاری، از جمله پنجشنبهها هستند. به گفته وی، این اختلاف باعث میشود هر پرستار در ماه حدود ۶۰ ساعت کار مازاد انجام دهد که نه در قالب اضافهکار محاسبه میشود و نه جبران مالی مشخصی دارد.
این مسئله در شرایطی مطرح میشود که نظام سلامت کشور سالهاست با چالش کمبود نیروی پرستاری مواجه است. طبق آمارهای رسمی، نسبت پرستار به تخت بیمارستانی در ایران پایینتر از استانداردهای جهانی است و همین موضوع موجب افزایش شیفتهای فشرده، اضافهکار اجباری و فرسودگی شغلی در میان پرستاران شده است. در چنین وضعیتی، هرگونه افزایش فشار کاری بدون جبران، میتواند کیفیت خدمات درمانی و ایمنی بیماران را نیز تحت تأثیر قرار دهد.
رئیس هیئتمدیره نظام پرستاری قم با اشاره به پیامدهای اجتماعی این تبعیض به مهر میگوید: پرستاران نهتنها از تعطیلات و کاهش ساعات کاری بیبهرهاند، بلکه احساس نادیده گرفته شدن و بیعدالتی نیز بر فشارهای روانی آنان افزوده است. این در حالی است که بخش قابل توجهی از جامعه پرستاری را زنان تشکیل میدهند که مسئولیتهای خانوادگی نیز بر دوش آنان قرار دارد.
به گفته قربانی، در طول فصل زمستان پرستاران حدود ۱۷۵ ساعت بیش از سایر کارکنان دولت کار میکنند؛ رقمی معادل چند ماه کار اضافی که در محاسبات رسمی دیده نمیشود. این وضعیت در کنار مشکلاتی مانند تأخیر در پرداخت مطالبات، پایین بودن حقوق نسبت به حجم کار، و محدودیت فرصتهای ارتقای شغلی، موجب افزایش نارضایتی و حتی تمایل به ترک شغل یا مهاجرت در میان پرستاران شده است.
سازمان نظام پرستاری طی ماههای اخیر مکاتبات متعددی با مسئولان اجرایی و نمایندگان مجلس برای اصلاح این روند انجام داده و حتی کمپینی با امضای بیش از ۲۷۰۰ نفر از پرستاران قم برای طرح مستقیم موضوع با رئیسجمهور شکل گرفته است. با این حال، تاکنون اقدام عملی مشخصی برای همسانسازی نحوه محاسبه ساعات کاری پرستاران با سایر کارکنان دولت صورت نگرفته است.
کارشناسان حوزه سلامت معتقدند تداوم این رویه میتواند به تضعیف انگیزه شغلی پرستاران و کاهش سرمایه انسانی نظام سلامت منجر شود. آنان تأکید میکنند که عدالت در پرداخت و محاسبه ساعت کار، نه یک مطالبه صنفی صرف، بلکه شرطی اساسی برای پایداری خدمات درمانی و حفظ کیفیت مراقبت از بیماران است.
در شرایطی که دولت بر تقویت سرمایه اجتماعی و شنیدن مطالبات گروههای مختلف شغلی تأکید دارد، انتظار میرود بازنگری در نحوه محاسبه ساعات کاری پرستاران و جبران واقعی خدمات آنان، بهعنوان گامی عملی در جهت رفع تبعیض و حمایت از ستونهای اصلی نظام سلامت، در دستور کار قرار گیرد.