آتشسوزی در صدر حوادث کشور؛ ۳۰۱ سانحه در خرداد و تیر ۱۴۰۵
براساس نقشه حوادث کشور در خرداد ۱۷۲ حادثه و سانحه و در تیر ۱۹۶ مورد ثبت شده که از میان آنها در مجموع ۱۵۹ مورد آتشسوزی صنعتی و ساختمانی و ۱۳۴ مورد آتشسوزی جنگلها و مراتع بوده است. در همین دو ماه دستکم ۹۱۹ نفر نیز در این حوادث مصدوم شدهاند.
نقشه حوادث کشور در نخستین ماههای تابستان بیش از هر چیز با علامت آتش مشخص شده است. گزارش مؤسسه پژوهشی سوانح طبیعی و کرسی یونسکو در مدیریت سوانح طبیعی از حوادث خرداد و تیر ۱۴۰۵ نشان میدهد آتشسوزیهای صنعتی و ساختمانی و حریق جنگلها و مراتع بخش عمده حوادث ثبتشده این دو ماه را تشکیل دادهاند؛ در کنار آن سیلاب، توفان، گردوغبار، زلزله و حرکات دامنهای نیز در نقاط مختلف کشور گزارش شده است.
در خردادماه براساس اطلاعات در دسترس ۱۷۲ حادثه و سانحه ثبت شده است. ۶۱ مورد آن آتشسوزی صنعتی و ساختمانی و ۵۵ مورد آتشسوزی جنگلها و مراتع بوده است؛ یعنی فقط این دو گروه ۱۱۶ مورد از حوادث ثبتشده این ماه را به خود اختصاص دادهاند. همچنین ۲۲ حرکت دامنهای، ۲۰ مورد گردوغبار و توفان گردوخاک، ۷ سیلاب، ۶ توفان و یک حادثه معدن در گزارش خرداد ثبت شده است.
توزیع زمانی حوادث خرداد نیز روند افزایشی در روزهای پایانی ماه را نشان میدهد. در دهه نخست خرداد ۶۳ حادثه، در دهه دوم ۴۲ حادثه و در دهه سوم ۶۷ حادثه ثبت شده است. هفته چهارم خرداد حادثهخیزترین هفته این ماه بوده و اول و ششم خرداد نیز به عنوان روزهای پرحادثه معرفی شدهاند. مجموع مصدومان حوادث و سوانح ثبتشده خرداد ۱۰۵ نفر اعلام شده است.
گزارش خرداد از نظر جغرافیایی نیز تفاوت محسوسی میان استانها نشان میدهد. در بخش زمینلرزهها کرمان با ۴۳ زمینلرزه، خراسان رضوی با ۴۰ و ایلام با ۳۷ زمینلرزه در صدر قرار گرفتهاند. بزرگترین زمینلرزه ثبتشده این ماه نیز با بزرگی ۵ در استان هرمزگان و در ۱۹ خرداد رخ داده است.
با ورود به تیرماه شمار حوادث ثبتشده افزایش پیدا کرده است. براساس گزارش تیر ۱۴۰۵، ۱۹۶ حادثه و سانحه در دسترس ثبت شده؛ یعنی ۲۴ مورد بیشتر از خرداد. افزایش حوادث عمدتاً در بخش آتشسوزی دیده میشود. تعداد آتشسوزیهای صنعتی و ساختمانی از ۶۱ مورد در خرداد به ۸۰ مورد در تیر و آتشسوزی جنگلها و مراتع از ۵۵ به ۷۹ مورد رسیده است.
در مقابل برخی حوادث در تیر کمتر شدهاند. گزارش این ماه ۱۴ مورد گردوغبار و توفان گردوخاک، ۱۱ سیلاب، ۶ توفان، ۴ حرکت دامنهای و ۲ زلزله را در فهرست حوادث و سوانح ثبتشده نشان میدهد. بنابراین آتشسوزی صنعتی و ساختمانی و آتشسوزی جنگلها و مراتع رویهم ۱۵۹ مورد از ۱۹۶ حادثه ثبتشده تیرماه را شامل میشوند.
توزیع زمانی حوادث تیر نیز قابل توجه است. در دهه نخست ماه ۶۰ حادثه ثبت شده، این رقم در دهه دوم به ۵۹ رسیده و در دهه سوم به ۷۷ حادثه افزایش یافته است. هفته نخست تیر حادثهخیزترین هفته گزارش شده و اول تیر نیز پرحادثهترین روز این ماه بوده است. نمودار روزانه گزارش نشان میدهد در روزهای پایانی تیر تعداد حوادث بار دیگر بالا رفته و در ۳۱ تیر به ۳۳ مورد رسیده است.
اما تفاوت مهم تیر با خرداد در شمار مصدومان دیده میشود. در حالی که در خرداد ۱۰۵ مصدوم ثبت شده بود، گزارش تیر تعداد مصدومان حوادث و سوانح را ۸۱۴ نفر اعلام کرده است. به این ترتیب مجموع مصدومان ثبتشده در دو ماه به ۹۱۹ نفر میرسد. در گزارش تیر همچنین ۱۷ مورد خسارت به واحدهای مسکونی ثبت شده است.
در بخش زمینلرزهها نیز کرمانشاه با ۵۱ زمینلرزه، سمنان با ۴۳ و خراسان رضوی با ۳۹ زمینلرزه، لرزهخیزترین استانهای تیر معرفی شدهاند. بزرگترین زمینلرزه ثبتشده تیر با بزرگی ۵.۷ در کرمانشاه و در ۲۹ تیر رخ داده است.
در خرداد و تیر دستکم ۳۶۸ مورد حادثه و سانحه در گزارشها ثبت شده که ۲۹۳ مورد آن مربوط به دو گروه آتشسوزی بوده است؛ ۱۵۹ آتشسوزی صنعتی و ساختمانی و ۱۳۴ آتشسوزی جنگلها و مراتع. به بیان دیگر نزدیک به چهارپنجم موارد ثبتشده این دو ماه در این دو گروه قرار میگیرند.
نقشههای منتشرشده در صفحات اول و پنجم گزارش نیز تمرکز بالای نشانههای آتشسوزی را بهویژه در بخشهایی از غرب، جنوبغرب، شمال و شمالغرب کشور نشان میدهند. در مقابل نشانههای مربوط به گردوغبار بیشتر در مناطق مرکزی و شرقی کشور دیده میشود. این پراکندگی جغرافیایی نشان میدهد ترکیب مخاطرات در استانهای مختلف یکسان نیست و هر بخش از کشور در این دو ماه با مجموعه متفاوتی از حوادث روبهرو بوده است.
این آمار البته تمام حوادث رخداده در کشور نیست. خود گزارش تأکید دارد که اعداد بر پایه «اطلاعات در دسترس» تهیه شدهاند و دادهها نیز مبتنی بر اطلاعات دسترسی آزاد هستند. بنابراین ارقام را باید تعداد حوادث شناسایی و ثبتشده در این پایش دانست نه لزوماً کل حوادثی که در خرداد واند.j ۱۴۰۵ در کشور رخ دادهاند.