صندلیهای خالی پزشکی چرا بیشتر شد؟ روایت معاون وزیر بهداشت
معاون آموزشی وزارت بهداشت با هشدار نسبت به پیامدهای ادامه ظرفیت فعلی پزشکی، خواستار منطقی شدن ظرفیت پذیرش، بازنگری جامع سهمیهها و توجه به مشکلات رشتههای تخصصی کماقبال شد.
به گزارش آتیه آنلاین از ایسنا، طاهره چنگیز، معاون آموزشی وزارت بهداشت، با تأکید بر ضرورت بازنگری در ظرفیت پذیرش رشته پزشکی گفت ادامه پذیرش دانشجو حتی در سطح سال ۱۴۰۴، به دلیل محدودیت زیرساختها، فضای آموزشی و تعداد اعضای هیئت علمی، میتواند به کیفیت آموزش و شرایط روانی و اجتماعی دانشجویان آسیب جدی وارد کند. به گفته او، وزارت بهداشت طی چهار سال اجرای مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی، تکلیف تعیینشده برای افزایش ظرفیت را اجرا کرده و آخرین مصوبه نیز تثبیت ظرفیت بر اساس پذیرش سال ۱۴۰۴ برای سه سال است، اما این وزارتخانه همچنان پیگیر کاهش و منطقی شدن ظرفیت است.
چنگیز گفت دانشگاههای علوم پزشکی بدون گنجایش، امکانات و استاد کافی، با پذیرش جمعیت زیادی از داوطلبان مواجه شدهاند و در برخی دانشکدهها حتی توان ارائه حداقل آموزش قابل قبول نیز تحت فشار قرار گرفته است.
ظرفیت قابل تحمل دانشگاهها چقدر است؟
معاون آموزشی وزارت بهداشت با اشاره به بررسیهای انجامشده درباره ظرفیت دانشگاهها اظهار کرد اگر حتی استانداردهای سال ۱۳۶۱ برای آموزش پزشکی عمومی مبنا قرار گیرد، ظرفیت دانشکدههای پزشکی کشور بر اساس تعداد تختهای آموزشی حدود ۱۱ هزار نفر در سال خواهد بود. همچنین بر اساس تعداد اعضای هیئت علمی فعال، این ظرفیت حدود ۹۵۰۰ تا حداکثر ۱۰ هزار نفر برآورد میشود؛ رقمی که به گفته او همچنان سه تا چهار هزار نفر با تعداد پذیرفتهشدگان سال ۱۴۰۴ فاصله دارد.
او تأکید کرد وزارت بهداشت خواهان ظرفیتی مطلوب نیست، بلکه حداقل ظرفیتی را میخواهد که برای دانشکدههای پزشکی «قابل تحمل» باشد. به گفته چنگیز، ستاد سلامت شورای عالی انقلاب فرهنگی نیز بارها مسئله ظرفیت را مطرح کرده و در صورت واگذاری تصمیمگیری به این ستاد، امکان ارائه گزارش کارشناسی و پیشنهاد ظرفیت سال جدید وجود دارد.
نگرانی از پیامدهای کاهش ظرفیت
چنگیز یکی از نگرانیهای تصمیمگیران درباره کاهش ظرفیت را پیامدهای اجتماعی آن دانست. به گفته او، برخی دانشآموزان بر اساس تصور خود از ظرفیت موجود، برای قبولی در پزشکی برنامهریزی کردهاند و کاهش ظرفیت ممکن است باعث نارضایتی آنها شود. با این حال، اصل ضرورت منطقی کردن تعداد پذیرش در رشتههای پزشکی و دندانپزشکی از سوی بسیاری از مسئولان پذیرفته شده و اختلاف بیشتر بر سر پیامدهای احتمالی آن است.
او همچنین از مکاتبات متعدد وزارت بهداشت با دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی و ریاست جمهوری درباره این موضوع خبر داد و گفت نگرانی اصلی وزارتخانه، بعد فنی و آموزشی و سرنوشت افرادی است که با امید پزشک شدن وارد دانشگاه میشوند.
پیشنهاد بازنگری جامع در سهمیهها
معاون آموزشی وزارت بهداشت در بخش دیگری از این گفتوگو خواستار بررسی جامع سهمیههای پذیرش شد. او تأکید کرد سهمیهها انواع مختلفی دارند؛ از سهمیه مناطق و گروههای خاص گرفته تا سهمیههایی که از گذشته باقی مانده و همچنان به صورت تکلیفی اجرا میشوند.
چنگیز گفت هر سهمیه ممکن است بهتنهایی منطق داشته باشد، اما باید مجموعه سهمیهها در کنار یکدیگر بررسی شود تا مشخص شود برآیند آنها با عدالت سازگار است یا خیر. او در این زمینه به سهمیههای تکلیفی ۳۰ درصدی در پذیرش برخی رشتههای تحصیلات تکمیلی اشاره کرد که در ظرفیتهای محدود میتواند باعث شود حتی نفر اول یک آزمون نیز به دلیل اختصاص ظرفیت به سهمیهها پذیرفته نشود.
به گفته او، نگاه جامع و عدالتمحور به همه سهمیهها ضروری است، زیرا ممکن است قانونی که با هدف ایجاد عدالت وضع شده، در طول زمان و در کنار قوانین دیگر، نتیجهای متفاوت ایجاد کند.
افزایش ظرفیت دستیاری و صندلیهای خالی
چنگیز درباره خالی ماندن برخی ظرفیتهای تخصصی و فوقتخصصی نیز گفت این مسئله دو علت دارد. نخست اینکه وزارت بهداشت بر اساس برنامه هفتم پیشرفت مکلف است سالانه ۱۲ درصد ظرفیت پذیرش رشتههای دستیاری را افزایش دهد و افزایش تعداد صندلیها طبیعتاً احتمال خالی ماندن آنها را بیشتر میکند.
از سوی دیگر، استقبال از برخی رشتهها مانند اطفال، بیماریهای عفونی، طب اورژانس و بیهوشی کاهش یافته است. او شرایط شغلی سخت، درآمد ناکافی، طولانی بودن دوره آموزش و همچنین طرح و تعهدات اجباری را از عوامل کاهش استقبال دانست.
معاون آموزشی وزارت بهداشت گفت وزارتخانه برای کاهش این مشکل، اصلاح بخشی از تعرفههای خدمات را دنبال کرده، اما هنوز فاصله زیادی با شرایطی وجود دارد که بتواند برای انتخاب رشتههای اصلی پزشکی انگیزه ایجاد کند. او تأکید کرد رشتههایی مانند اطفال، داخلی، بیهوشی و جراحی از رشتههای مادر پزشکی هستند و باید برای حفظ آنها حمایت بیشتری صورت گیرد.