سهم پرستاران از منابع نظام سلامت عادلانه نیست
رئیس کل سازمان نظام پرستاری درباره از تداوم معوقات پرستاری، نبود شفافیت در فرمول توزیع درآمدها، گسترش فعالیت افراد فاقد صلاحیت تحت عنوان پرستار و مشکلات بیمه‌ای خدمات مراقبت در منزل توضیحاتی داد.
به گزارش آتیه آنلاین در آستانه روز پرستار، رئیس کل سازمان نظام پرستاری در نشستی خبری به بررسی مشکلات این قشر و برنامه‌های ارائه شده درباره حل مشکلات پرداخت.
احمد نجاتیان گفت: سهم پرستاران از منابع نظام سلامت باید شفاف شود. با توجه به شرایط اقتصادی کشور و ضرورت حمایت از کارکنان نظام سلامت یکی از مهم‌ترین مسائل، نحوه تأمین و توزیع منابع مالی است؛ موضوعی که شفافیت کافی درباره آن وجود ندارد.
او با تأکید بر اینکه مردم باید بدانند منابع نظام سلامت از چه محل‌هایی تأمین و در چه بخش‌هایی هزینه می‌شود، توضیح داد: مشخص نیست چه میزان از اعتبارات به دارو، تجهیزات پزشکی، خدمات بستری، تعرفه‌های پزشکی و خدمات پرستاری اختصاص پیدا می‌کند و لازم است گزارش‌های مربوط به توزیع منابع در دسترس عموم قرار گیرد.
نجاتیان به اهمیت حسابرسی اجتماعی اشاره کرد: در شرایط بحرانی، شفافیت و پاسخگویی نه‌تنها نباید کاهش یابد، بلکه می‌تواند به افزایش اعتماد و همراهی مردم کمک کند. رئیس کل سازمان نظام پرستاری خواستار ورود نهادهای نظارتی به موضوع توزیع منابع نظام سلامت شد
او تأکید کرد که عدالت در پرداخت‌ها به معنای برابری کامل درآمد گروه‌های مختلف نیست، بلکه باید میان میزان مسئولیت، تلاش، مخاطرات حرفه‌ای و دریافتی افراد تناسب منطقی وجود داشته باشد.
نجاتیان یکی از مهم‌ترین گلایه‌های جامعه پرستاری را نحوه افزایش پرداخت‌های تعرفه‌ای دانست: در سال گذشته توافق شده بود مبالغ پرداختی به پرستاران، طی دو سال با دو مرحله افزایش ۱۰۰ درصدی رشد کند تا بخشی از مشکلات معیشتی آنان جبران شود اما در کمال تعجب دیدیم نه‌تنها آن افزایش مورد انتظار محقق نشد. در حالی که گروه‌های دیگری که پیش از این مشکلات کمتری داشتند، افزایش‌های ۱۰۰ درصدی و در مواردی ۱۲۰ درصدی دریافت کردند.
رئیس کل سازمان نظام پرستاری با بیان اینکه این موضوع در مکاتبات مختلف به مسئولان و نهادهای مرتبط اعلام شده است، ادامه داد: سازمان نظام پرستاری خواستار شفاف شدن نحوه توزیع درآمدهای تعرفه‌ای و رعایت عدالت میان گروه‌های مختلف ارائه‌دهنده خدمات سلامت است.
به گفته او تفاوت سطح تحصیلات، مسئولیت‌ها و نوع خدمات گروه‌های حرفه‌ای باید در نظام پرداخت لحاظ شود، اما این تفاوت‌ها باید بر مبنای فرمولی روشن و قابل دفاع باشد.
پرستاران هنوز مطالبات سال گذشته را دریافت می‌کنند
نجاتیان با انتقاد از تأخیر در پرداخت مطالبات پرستاران گفت: در حالی که ماه‌های پایانی سال نزدیک می‌شود، در برخی مراکز درمانی همچنان تعرفه خدمات مربوط به اسفند سال گذشته پرداخت می‌شود. هرچند وضعیت پرداخت‌ها در بعضی دانشگاه‌های علوم پزشکی بهتر است، اما دریافت مطالبات سال گذشته با همان مبلغ اسمی، آن هم در شرایط تورمی، ارزش واقعی دریافتی پرستاران را کاهش می‌دهد و فشار اقتصادی مضاعفی به کارکنان پرستاری وارد می‌کند.
فرمول پرداخت تعرفه برای خود پرستاران هم روشن نیست
رئیس کل سازمان نظام پرستاری با اشاره به افزایش حدود ۶۷ درصدی تعرفه‌های پرستاری در سال جاری گفت: با وجود این افزایش، پایین بودن مبلغ پایه پرداخت‌ها باعث شده رشد تعرفه‌ها تأثیر مورد انتظار را بر معیشت پرستاران نداشته باشد.
نجاتیان با بیان اینکه خود در تدوین و بررسی نظام توزیع درآمدهای تعرفه‌ای مشارکت داشته است، گفت: با وجود تلاش‌های صورت‌گرفته، فرمول فعلی همچنان شفافیت کامل ندارد و سازمان نظام پرستاری پیشنهادهایی برای اصلاح و شفاف‌تر شدن آن به وزارت بهداشت ارائه کرده است.
بنابر اعلام او محدودیت‌های مالی و مشکلات حمل‌ونقل بین‌المللی، تأمین خدمات سلامت را تحت تأثیر قرار داده است: هرچند گفته می‌شود حوزه سلامت از تحریم‌ها مستثنی است، اما محدودیت در نقل‌وانتقال منابع مالی و حمل‌ونقل، در عمل بر دسترسی مردم به خدمات سلامت اثر می‌گذارد.
رئیس کل سازمان نظام پرستاری با ابراز نگرانی از افزایش پرداخت مستقیم مردم برای درمان گفت: آمار رسمی و به‌روزی درباره سهم پرداخت از جیب خانوارها در اختیار نداریم، اما مشاهدات میدانی نشان می‌دهد هزینه‌های درمان فشار سنگینی بر خانواده‌ها وارد می‌کند. این هزینه‌ها می‌تواند خانواده‌های با درآمد معمولی را با مشکلات شدید اقتصادی مواجه کند. نجاتیان خواستار به‌روزرسانی و انتشار حساب‌های ملی سلامت شد تا سیاست‌گذاران بتوانند براساس اطلاعات دقیق درباره سهم پرداخت مردم و نحوه توزیع منابع تصمیم‌گیری کنند.
حفظ نیروی انسانی از ذخیره تجهیزات هم مهم‌تر است
رئیس کل سازمان نظام پرستاری با اشاره به ضرورت آمادگی نظام سلامت در شرایط بحرانی گفت: ذخیره دارو و تجهیزات پزشکی اهمیت دارد، اما حفظ منابع انسانی ارائه‌دهنده خدمت از آن هم ضروری‌تر است. ممکن است در شرایط بحران با کمبود برخی داروها و تجهیزات مواجه شویم، اما تصور اینکه نیروی انسانی برای ارائه خدمات سلامت در اختیار نداشته باشیم، بسیار دشوارتر و نگران‌کننده‌تر است.
رئیس کل سازمان نظام پرستاری با اشاره به تجربه درگیری‌های نظامی اخیر گفت: نظام سلامت باید برای سناریوهای مختلف بحران آمادگی داشته باشد و نباید تصور کرد که با توقف درگیری‌های نظامی، ضرورت آمادگی نیز از میان رفته است.
او از آموزش پرستاران برای مواجهه با تهدیدات احتمالی شیمیایی، بیولوژیک و رادیواکتیو خبر داد: اقداماتی برای فراهم کردن امکانات مورد نیاز در بیمارستان‌ها انجام شده است. این اقدامات به معنای پیش‌بینی وقوع چنین حوادثی یا ایجاد نگرانی در جامعه نیست، بلکه بخشی از الزامات آمادگی نظام سلامت در برابر شرایط اضطراری است.
رئیس نظام پرستاری همچنین با اشاره به ضرورت آمادگی برای همه‌گیری‌های احتمالی و برنامه‌های مطرح‌شده برای ارائه خدمات سلامت به‌صورت محله‌محور، گفت: نظام سلامت باید بتواند در شرایط مختلف، استمرار خدمات‌رسانی به مردم را حفظ کند.
هشدار درباره گسترش فعالیت «پرستارنماها»
رئیس کل سازمان نظام پرستاری درباره مشکلات نظارت بر خدمات پرستاری در بخش خصوصی و مراقبت در منزل گفت: فعالیت افرادی که بدون برخورداری از صلاحیت حرفه‌ای، خود را پرستار معرفی می‌کنند، به یکی از نگرانی‌های جدی این حوزه تبدیل شده است.
به گفته او سازمان نظام پرستاری براساس وظایف قانونی خود مسئولیت‌هایی در این زمینه دارد، اما ابزار و اختیارات کافی برای نظارت مؤثر در اختیار آن نیست. مسئولیت اصلی نظارت بر این خدمات بر عهده وزارت بهداشت است اما سازمان نظام پرستاری آمادگی دارد در صورت واگذاری اختیارات لازم، در نظارت بر خدمات پرستاری بخش خصوصی و مراقبت در منزل با وزارت بهداشت همکاری کند.
او از راه‌اندازی امکان استعلام وضعیت حرفه‌ای پرستاران در سایت سازمان نظام پرستاری خبر داد و به مردم توصیه کرد: مردم و مراکز مختلف می‌توانند از این طریق، وضعیت فردی را که خود را پرستار معرفی می‌کند بررسی کنند.
خدمات مراقبت در منزل نباید فقط در دسترس ثروتمندان باشد
نجاتیان با انتقاد از کم‌توجهی به خدمات مراقبت در منزل گفت: تمرکز بر مشکلات پرستاری بیمارستانی باعث شده اهمیت این بخش کمتر دیده شود؛ در حالی که با افزایش جمعیت سالمندان و نیاز بیماران مزمن و صعب‌العلاج به مراقبت طولانی‌مدت، خدمات مراقبت در منزل می‌تواند نقش مهمی در آینده نظام سلامت داشته باشد.
او با اشاره به محدودیت پوشش بیمه‌ای این خدمات توضیح داد: در شرایط فعلی، بخش قابل توجهی از استفاده‌کنندگان خدمات مراقبت در منزل را افراد برخوردار تشکیل می‌دهند؛ در حالی که خانواده‌های کم‌درآمد هم به‌شدت به این خدمات نیاز دارند. گسترش پوشش بیمه‌ای می‌تواند دسترسی عادلانه‌تر مردم به خدمات مراقبت در منزل را فراهم کند.
نجاتیان با بیان اینکه آیین‌نامه فعلی خدمات مراقبت در منزل قدیمی است، گفت: با وجود انجام بررسی‌های کارشناسی و دریافت نظر سازمان نظام پرستاری، آیین‌نامه جدید هنوز ابلاغ نشده است. از وزارت بهداشت می‌خواهیم روند بازنگری و ابلاغ آیین‌نامه را تسریع کند: بخشی از مشکلات فعلی مراکز مراقبت در منزل با اصلاح مقررات قابل رفع است.
ثبت 38 خدمت پرستاری در سازمان ملی استاندارد
رئیس کل سازمان نظام پرستاری در بخش دیگری از سخنان خود از ثبت استاندارد ملی برای 38 خدمت پرستاری خبر داد: با همکاری سازمان ملی استاندارد، استانداردهای مربوط به این خدمات تأیید و در سامانه سازمان ثبت شده است. تلاش برای تدوین و ثبت استاندارد سایر خدمات پرستاری ادامه دارد و سازمان نظام پرستاری با همکاری معاونت پرستاری وزارت بهداشت، استانداردسازی خدمات را یکی از مسیرهای حفظ و ارتقای کیفیت مراقبت می‌داند.
او با اشاره به انتشار مجموعه استانداردهای پرستاری تأکید کرد که توسعه استانداردهای ملی می‌تواند به ارتقای کیفیت خدمات و شفاف شدن الزامات حرفه‌ای کمک کند.