گرانی لبنیات و کاهش مصرف؛ آیا کالابرگ و شیر مدارس میتوانند افت مصرف را جبران کنند؟
با افزایش قیمت لبنیات و افت سرانه مصرف به نصف میزان توصیهشده، کارشناسان نسبت به تهدید سلامت جامعه هشدار میدهند و بر تقویت کالابرگ و اجرای دوباره طرح شیر مدارس تأکید دارند.
کاهش مصرف لبنیات در کشور به یکی از نگرانیهای جدی نظام سلامت تبدیل شده است. آمارها نشان میدهد سرانه مصرف این گروه غذایی حتی پیش از گرانیهای اخیر نیز به حدود نصف میزان توصیهشده رسیده بود و اکنون با افزایش قیمتها، احتمال افت بیشتر مصرف وجود دارد؛ موضوعی که ضرورت تقویت سیاستهای حمایتی مانند کالابرگ و احیای طرح شیر مدارس را پررنگتر کرده است.
دکتر احمد اسماعیلزاده، مدیر دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت، با اشاره به پایین بودن مصرف لبنیات به ایسنا گفت: «میزان مصرف لبنیات حتی در روزهایی که چندان گران نبود نیز از مقدار توصیهشده کمتر بود. بر اساس توصیههای تغذیهای، اغلب گروههای سنی باید روزانه ۲ تا ۳ واحد لبنیات مصرف کنند، اما پیش از افزایش قیمتها نیز میانگین مصرف در کشور حدود یک واحد بود؛ یعنی تقریباً نصف مقدار توصیهشده.»
نگرانی از کاهش بیشتر مصرف
او با اشاره به پیامدهای گرانی محصولات لبنی افزود: «با توجه به وضعیت معیشتی مردم، حذف ارز ترجیحی نهادههای دامی و افزایش قیمتها، انتظار کاهش بیشتر مصرف لبنیات وجود دارد.»
اسماعیلزاده در عین حال از اجرای یک طرح ملی خبر داد و گفت: «برای پاسخ دقیق به این پرسش که میزان مصرف لبنیات در کشور اکنون چگونه است، پیمایش ملی “وضعیت تغذیهای و امنیت غذایی” سال آینده در تمام گروههای سنی اجرا میشود تا آمار دقیقتری به دست آید.»
نقش شیر مدارس در شرایط فعلی
مدیر دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت درباره اهمیت اجرای برنامه شیر مدارس نیز اظهار کرد: «با توجه به شرایط کنونی و کاهش قدرت خرید، اجرای برنامه شیر مدرسه اهمیت زیادی دارد؛ چرا که میتواند بخشی از نیاز گروههای سنی در حال رشد را تأمین کند.»
به گفته او، بودجه این طرح در پیشنویس لایحه بودجه سال آینده پیشبینی شده و انتظار میرود نمایندگان مجلس با تصویب اعتبار لازم، زمینه تأمین شیر و لبنیات برای کودکان را فراهم کنند.
کالابرگ؛ حمایت کافی یا ناکافی؟
اسماعیلزاده درباره نقش کالابرگ در تأمین لبنیات توضیح داد: «کالابرگ برای همه گروههای سنی تخصیص یافته و بررسیهای میدانی نشان میدهد لبنیات از نخستین اقلامی است که مردم با کالابرگ خریداری میکنند. این موضوع نشاندهنده آگاهی مردم نسبت به اهمیت مصرف لبنیات است.»
او اضافه کرد: «در میان اقلام خریداریشده با کالابرگ، محصولات لبنی و گروههای گوشتی که تأمینکننده پروتئین هستند، نسبت به سایر کالاها در اولویت قرار دارند.»
با این حال، به گفته مدیر دفتر بهبود تغذیه جامعه، مبلغ فعلی کالابرگ پاسخگوی مصرف توصیهشده نیست. او تأکید کرد: «مبلغ کالابرگ بهگونهای نیست که اطمینان خاطر برای مصرف روزانه ۲ تا ۳ واحد لبنیات ایجاد کند. اگر قیمتها افزایش یابد، دولت باید مبلغ کالابرگ را نیز متناسب با آن افزایش دهد تا مردم بتوانند لبنیات مورد نیاز خود را تأمین کنند.»
اسماعیلزاده در پایان با اشاره به اهمیت مصرف لبنیات گفت: «لبنیات برای سلامت جامعه ضروری است و مصرف آن برای تمام آحاد جامعه اهمیت دارد؛ بهویژه برای کودکان، نوجوانان، زنان باردار، زنان شیرده و سالمندان.»