۷۳۰ هزار نفر در سال ۱۴۰۸ با آلزایمر زندگی خواهند کرد
مطالعات ملی نشان میدهد در سال ۲۰۲۴، شیوع اختلالات شناختی از جمله آلزایمر به حدود ۱۱۸ مورد در هر ۱۰۰ هزار زن و ۱۰۹ مورد در هر ۱۰۰ هزار مرد خواهد رسید.
صبح یک روز پاییزی در خانه سالمندان بابل، مادری ۷۵ ساله مسیر آشپزخانه تا اتاقش را فراموش میکند و بارها از همان سوال ساده میپرسد: «کلیدهایم کجاست؟» این تنها یک خاطره شخصی نیست؛ آینهای از واقعیت رو به رشد آلزایمر در ایران است.
سمانه پورهادی، استادیار گروه بهداشت عمومی و سلامت سالمندی دانشگاه علوم پزشکی بابل میگوید: آلزایمر یکی از مهمترین چالشهای سلامت عمومی در کشور است و با افزایش سن و روند سالمندی جمعیت، شیوع آن بیشتر میشود؛ اما با تغییر سبک زندگی و تشخیص زودهنگام، میتوان روند پیشرفت آن را کند و کیفیت زندگی سالمندان را حفظ کرد.
آلزایمر یک بیماری زوال عصبی است که به آهستگی آغاز میشود و سه مرحله دارد: اولیه، متوسط و شدید. نخستین نشانهها شامل فراموشی اتفاقات اخیر و دشواری در یادگیری اطلاعات جدید است. افسردگی و بیتفاوتی نیز شایع است. در مراحل بعدی مشکلات زبانی و گفتاری ظاهر میشوند و حافظه بلندمدت تحت تأثیر قرار میگیرد. در نهایت فرد در انجام کارهای روزمره وابسته شده و توانایی حرکت و گفتار را از دست میدهد.
مطالعات ملی نشان میدهد در سال ۲۰۲۴، شیوع اختلالات شناختی از جمله آلزایمر به حدود ۱۱۸ مورد در هر ۱۰۰ هزار زن و ۱۰۹ مورد در هر ۱۰۰ هزار مرد خواهد رسید. در سال ۱۳۸۹ بیش از ۴۵۰ هزار نفر در کشور با آلزایمر زندگی میکردند و پیشبینی میشود این رقم تا سال ۱۴۰۸ به حدود ۷۳۰ هزار نفر برسد.
پورهادی تأکید میکند: تغییرات مغزی ناشی از آلزایمر سالها پیش از بروز علائم آشکار آغاز میشود. اگر بیماری در مراحل اولیه شناسایی شود، با دارو و روشهای حمایتی میتوان روند پیشرفت آن را کند کرد و استقلال سالمندان و کیفیت زندگی آنها را افزایش داد.
وزارت بهداشت اعلام کرده است که سن بالا، سابقه خانوادگی، فشار خون بالا، افسردگی و سبک زندگی کمتحرک از عوامل خطر هستند. در مقابل، فعالیت بدنی منظم مانند پیادهروی، تغذیه سالم با سبزیجات و لبنیات کمچرب، فعالیتهای ذهنی مثل مطالعه و حل جدول، گوش دادن به موسیقی و ارتباط اجتماعی فعال اثر محافظتی دارند.
پورهادی گفت: اگر تغییرات مکرر حافظه، تکرار سوالها یا گم کردن مسیرهای آشنا را در اطرافیان مشاهده کردید، این علائم را عادی ندانید و حتما به پزشک مراجعه کنید. افزایش آگاهی عمومی، تشخیص زودهنگام و توجه به سبک زندگی سالم میتواند بار این بیماری را کاهش دهد و زندگی بهتری برای سالمندان و خانوادهها فراهم کند.