۱۷۰ هکتار در سایه تخت جمشید
شورای عالی شهرسازی و معماری بررسی الحاق حدود ۱۷۰ هکتار از اراضی میان مرودشت و تخت جمشید را دوباره باز کرد. مسئولان می‌گویند در این محدوده مسکن جدید ساخته نمی‌شود و ضوابط میراث فرهنگی هم تغییر نمی‌کند اما در طرح از خیابان صد متری واحدهای تجاری هتل و مجموعه‌های پشتیبان گردشگری نام برده شده ؛ موضوعی که نگرانی‌ها درباره گسترش ساخت‌وساز در حریم درجه دو تخت جمشید را بیشتر کرده است.
طرح جامع مرودشت هنوز نهایی نشده اما محدوده‌ای حدود ۱۷۰ هکتار در میانه مرودشت و تخت جمشید پیش از تصویب نهایی طرح محل اعتراض شده این محدوده مهدیه و بخشی از محور مرودشت به تخت جمشید را دربرمی‌گیرد. در مرحله اول طرح قرار بود این محدوده به شهر اضافه شود و فعالیت‌های گردشگری در آن توسعه پیدا کند. دبیرخانه شورای عالی می‌گوید با ورود این محدوده به شهر شهرداری می‌تواند نظارت بیشتری بر ساخت‌وسازها داشته باشد و خدمات گردشگری را هم سامان دهد. شماری از انجمن‌های میراث فرهنگی و نهادهای محلی اما نگران‌اند که همین تصمیم راه توسعه مرودشت را به سمت حریم درجه دو تخت جمشید باز کند. وزارت میراث فرهنگی و استانداری فارس نیز خواستار بررسی دوباره شده‌اند.
الحاق برای کنترل ساخت‌وساز
غلامرضا کاظمیان دبیر شورای عالی شهرسازی و معماری گفت مرحله اول طرح جامع مرودشت سال گذشته بررسی شده و مرحله دوم هنوز در دست تهیه است. در همان مرحله اول پیشنهاد شد مهدیه و بخشی از محور تخت جمشید با رعایت ضوابط میراث فرهنگی و با محور گردشگری به محدوده مرودشت اضافه شود. به گفته او تاکنون هیچ تغییری در محدوده شهر در عمل انجام نشده و اگر بررسی‌های تازه به نتیجه دیگری برسد طرح قابل اصلاح است.
توضیحاتی که در جلسه درباره این محدوده داده شد نشان می‌دهد قرار نیست فقط مرز شهر تغییر کند. در طرح محور میان مرودشت و تخت جمشید با عرض حدود صد متر پیش‌بینی شده است. دو سوی این محور می‌تواند محل استقرار واحدهای تجاری مرتبط با گردشگری باشد و برای پلاک‌های پشت آن نیز هتل و دیگر خدمات پشتیبان گردشگری در نظر گرفته شده است. همه این ساخت‌وسازها باید ضوابط میراث فرهنگی را رعایت کنند.
کاظمیان دلیل پیشنهاد الحاق را افزایش قدرت نظارت شهرداری اعلام کرد. با این حال در جلسه گفته شد که می‌توان راه‌های دیگری را نیز برای مدیریت این محدوده بررسی کرد و هنوز تصمیم نهایی گرفته نشده است.
هشت‌ونیم متر سقف ارتفاع
در حریم درجه یک تخت جمشید ساخت‌وساز ممنوع است. در حریم درجه دو ممنوعیت کامل وجود ندارد اما ارتفاع ساختمان‌ها نباید از هشت‌ونیم متر بیشتر شود. کاظمیان گفت این ضابطه به خط محدوده شهر وابسته نیست و چه این ۱۷۰ هکتار به مرودشت اضافه شود و چه نشود باید رعایت شود.
فرزانه صادق وزیر راه و شهرسازی نیز گفت بخش زیادی از زمین‌های این محدوده در رده اراضی درجه یک و دو کشاورزی قرار دارند و قوانین مربوط به زمین کشاورزی خود مانع دیگری در برابر ساخت‌وساز است. بنابراین مجاز بودن ارتفاع هشت‌ونیم متر در حریم درجه دو به این معنا نیست که در همه زمین‌های آن امکان ساخت وجود دارد.
نگرانی منتقدان اما فقط ارتفاع ساختمان نیست. اضافه شدن ۱۷۰ هکتار به محدوده شهر می‌تواند قیمت زمین و نوع استفاده از آن را تغییر دهد. مخالفان طرح از همین زاویه نسبت به ادامه توسعه شهری در مسیر تخت جمشید هشدار داده‌اند.
مسکن نه؛ هتل و خدمات گردشگری بله
کاظمیان در جلسه گفت در این ۱۷۰ هکتار مسکن جدید ساخته نخواهد شد؛ چه محدوده به شهر اضافه شود و چه نشود.در مقابل برای این محدوده فعالیت‌های گردشگری پیش‌بینی شده است؛ از واحدهای تجاری مرتبط با گردشگری تا اقامتگاه هتل و خدمات پشتیبان. استدلال طراحان این است که بازدیدکنندگان تخت جمشید به خدمات نیاز دارند و مرودشت باید سهم بیشتری از درآمد گردشگری این مجموعه داشته باشد.
بحث اصلی بر سر ایجاد خدمات نیست. محل اختلاف این است که آیا برای تأمین این خدمات باید ۱۷۰ هکتار به محدوده مرودشت اضافه شود یا می‌توان بدون تغییر محدوده شهر همین خدمات را سامان داد. شورای عالی هنوز به جمع‌بندی نرسیده است.
دارابی: همه روستاها را نباید به شهر ملحق کرد
علی دارابی قائم‌مقام وزیر میراث فرهنگی خواستار بررسی دوباره طرح شد. او گفت اعتراض انجمن‌های تخصصی جوامع محلی و رسانه‌ها باید شنیده شود و اگر نکته‌ای در مطالعات قبلی جا مانده است در مرحله دوم طرح اصلاح شود.
دارابی گفت وزارت میراث فرهنگی با توسعه خدمات گردشگری در این محور مخالف نیست اما لزومی هم نمی‌بیند که برای رونق گردشگری همه روستاها به شهرها ملحق شوند. به گفته او روستا می‌تواند با حفظ وضع موجود خود از بوم‌گردی و گردشگری درآمد داشته باشد.
نگرانی دیگر وزارت میراث فرهنگی کشیده شدن توسعه مرودشت از مهدیه به سمت تخت جمشید است. دارابی گفت چنین توسعه‌ای در طرح دیده نشده اما همین نگرانی باعث شده وزارت میراث فرهنگی و استانداری فارس درخواست بازنگری کنند.
صادق: مسئله فقط ساختمان نیست
فرزانه صادق وزیر راه و شهرسازی بحث حفاظت از تخت جمشید را به ساخت‌وساز محدود ندانست. او گفت وضعیت آب زیرزمینی اراضی کشاورزی فرونشست و تغییرات محیطی پیرامون تخت جمشید نیز باید در ضوابط حفاظتی دیده شود و وزارت نیرو و وزارت جهاد کشاورزی هم در این زمینه مسئولیت دارند.
او خواستار ادامه جلسات میان دبیرخانه شورای عالی وزارت میراث فرهنگی و مدیران استان شد تا پیش از تصویب مرحله دوم طرح اختلاف‌ها روشن شود. صادق در عین حال گفت در کنار حفاظت از تخت جمشید باید حقوق مردم مرودشت نیز دیده شود.
تصمیم نهایی گرفته نشد
شورای عالی در این جلسه الحاق ۱۷۰ هکتار را نهایی نکرد. قرار شد وزارت میراث فرهنگی انجمن‌های تخصصی نهادهای محلی و دستگاه‌های مرتبط دوباره نظر بدهند و در صورت نیاز طرح اصلاح شود.در محدوده مورد بحث مسکن جدید ساخته نمی‌شود. سقف ارتفاع در حریم درجه دو همان هشت‌ونیم متر می‌ماند. خدمات گردشگری همچنان در طرح پیش‌بینی شده و سرنوشت الحاق ۱۷۰ هکتار هنوز مشخص نیست.