حساب‌های مازاد را ببندید، برای وام حساب جدید باز کنید! / تناقضی که مشتریان بانک‌ها با آن روبه‌رو شده‌اند
ساماندهی حساب‌های بانکی با هدف کاهش حساب‌های راکد و مازاد در شبکه بانکی در حال اجراست؛ سیاستی که قرار است از انباشت حساب‌های بلااستفاده جلوگیری کند و وضعیت حساب‌های بانکی مشتریان را شفاف‌تر کند.
به گزارش آتیه‌آنلاین، با این حال، تجربه برخی مشتریان در زمان دریافت تسهیلات، پرسش تازه‌ای ایجاد کرده است: چرا بانکی که از مشتری می‌خواهد حساب‌های اضافی خود را ببندد، هنگام پرداخت وام از همان مشتری می‌خواهد حساب جدید افتتاح کند؟
این مسئله زمانی بیشتر به چشم می‌آید که مشتری از قبل در همان بانک حساب فعال داشته باشد. با این حال، برخی متقاضیان تسهیلات می‌گویند هنگام تشکیل پرونده، از آنها خواسته شده برای دریافت وام حساب دیگری در همان بانک باز کنند؛ در برخی موارد حتی چنین درخواستی متوجه ضامن نیز شده است.
وقتی حساب فعال هم برای وام کافی نیست
برای مشتری، ماجرا ساده به نظر می‌رسد؛ اگر یک حساب فعال در همان بانک دارد، چرا باید حساب دیگری باز کند؟
البته ممکن است در برخی تسهیلات، نوع حساب یا ساختار عملیاتی خاصی برای پرداخت و بازپرداخت وام مورد نیاز باشد. اما مسئله زمانی شکل می‌گیرد که این ضرورت برای مشتری توضیح داده نشود و افتتاح حساب جدید به عنوان بخشی از فرآیند دریافت تسهیلات مطرح شود.
در چنین شرایطی، مشتری عملاً با دو پیام متفاوت مواجه است؛ از یک سو باید حساب‌های مازاد خود را کاهش دهد و از سوی دیگر، برای استفاده از یک خدمت بانکی، حساب تازه‌ای به مجموعه حساب‌هایش اضافه کند.
سیاستی برای کاهش حساب‌ها؛ فرآیندی که حساب جدید می‌سازد
ساماندهی حساب‌های بانکی اساساً با هدف حذف حساب‌های بلااستفاده و راکد دنبال می‌شود. راه‌اندازی سامانه «حسام» نیز در همین چارچوب انجام شده تا مشتریان بتوانند وضعیت حساب‌های مازاد خود را سامان دهند.
اما اگر افتتاح حساب جدید برای دریافت تسهیلات به یک رویه رایج تبدیل شود، این سؤال مطرح می‌شود که نتیجه نهایی برای مشتری چه خواهد بود.
ممکن است یک حساب قدیمی بسته شود و در مقابل، حساب دیگری صرفاً برای دریافت تسهیلات افتتاح شود؛ در این صورت، به جای کاهش حساب‌های غیرضروری، تنها شکل حساب‌ها تغییر کرده است.
| آنچه به مشتری گفته می‌شود | آنچه ممکن است در فرآیند وام رخ دهد |
|---|---|
| حساب‌های مازاد خود را سامان دهید | افتتاح حساب جدید برای دریافت تسهیلات |
| حساب‌های بلااستفاده را ببندید | ایجاد حساب تازه در همان بانک |
| تعداد حساب‌ها را کاهش دهید | اضافه شدن حساب برای وام یا ضمانت |
| محدودیت حساب نباید مانع دریافت خدمات شود | مراجعه دوباره به شعبه برای افتتاح حساب |
ماجرای ضامن‌ها؛ ابهام دوم در پرونده وام
موضوع فقط متقاضی تسهیلات نیست. در برخی موارد، ضامن نیز برای تکمیل فرآیند دریافت وام با درخواست افتتاح حساب مواجه می‌شود.
اینجا نیز سؤال مشابهی مطرح است: اگر ضامن پیش از این در همان بانک حساب فعال داشته باشد، چه ضرورتی برای ایجاد یک حساب دیگر وجود دارد؟
اگر حساب جدید برای برداشت اقساط، ثبت تعهد یا انجام یک فرآیند مشخص بانکی مورد نیاز است، توضیح این موضوع می‌تواند ابهام را برطرف کند. اما اگر چنین ضرورتی وجود نداشته باشد، تبدیل افتتاح حساب به یک شرط عملی در شعبه می‌تواند با هدف ساماندهی حساب‌های مازاد محل سؤال باشد.
بانک مرکزی برای این وضعیت راهکار دارد
نکته مهم این است که وجود حساب‌های راکد یا تعدد حساب‌ها نباید به مانعی برای دریافت تسهیلات تبدیل شود. در چارچوب مقررات جدید، برای مشتری‌ای که به دلیل محدودیت‌های مربوط به تعداد حساب‌ها امکان افتتاح حساب عادی جدید ندارد، اما برای دریافت خدمتی مانند تسهیلات به حساب نیاز دارد، امکان استفاده از حساب با دوره استفاده محدود پیش‌بینی شده است.
بنابراین، مسئله اصلی بیش از آنکه صرفاً «افتتاح یا عدم افتتاح حساب» باشد، به شفافیت رویه شعب برمی‌گردد.
مشتری باید بداند آیا افتتاح حساب جدید یک الزام قانونی و بانکی است یا صرفاً رویه‌ای است که در یک شعبه اجرا می‌شود.
یک تناقض که نیاز به پاسخ روشن دارد
در نهایت، انتظار مشتریان این است که تکلیف یک سؤال مشخص روشن شود: اگر حساب فعال مشتری برای دریافت تسهیلات قابل استفاده است، چرا باید حساب جدید افتتاح کند؟
و اگر افتتاح حساب جدید در برخی تسهیلات ضروری است، بانک‌ها باید دقیقاً اعلام کنند این ضرورت بر اساس کدام مقرره و برای چه خدمتی است.
ساماندهی حساب‌های بانکی زمانی موفق خواهد بود که مشتری با قواعدی روشن و یکسان روبه‌رو باشد؛ نه اینکه برای بستن حساب‌های مازاد تشویق شود و چند قدم بعد، برای دریافت وام به افتتاح حساب دیگری هدایت شود.
مسئله فقط تعداد حساب‌ها نیست؛ مسئله این است که مشتری بداند بانک دقیقاً چرا از او می‌خواهد حساب جدیدی باز کند.