۱۵ همت برای شیر مدارس؛ اما هنوز خبری از قرارداد با تولید کننده نیست
با وجود اختصاص حدود ۱۵ همت برای شیر مدارس و وعده آغاز توزیع از مهر، هنوز حجم سفارش، تعداد نوبتها و نحوه انتخاب تولیدکنندگان مشخص نشده است.
به گزارش آتیه آنلاین؛ طرح توزیع شیر رایگان در مدارس که از سال ۱۳۷۹ با هدف بهبود تغذیه دانشآموزان آغاز شد، طی بیش از دو دهه بارها به دلیل مشکلات اعتباری و اجرایی متوقف یا محدود شده است. حالا در آستانه سال تحصیلی ۱۴۰۵-۱۴۰۶، وزارت آموزشوپرورش از اختصاص حدود ۱۵ هزار میلیارد تومان اعتبار برای اجرای دوباره این طرح خبر میدهد و قصد دارد بیش از ۸ میلیون دانشآموز مدارس ابتدایی دولتی را تحت پوشش قرار دهد.
به گزارش ایسنا، براساس اعلام آموزشوپرورش، اعتبار این طرح از اردیبهشتماه ابلاغ شده و برنامهریزی برای آغاز توزیع شیر از مهرماه در حال انجام است. با این حال، هنوز یکی از مهمترین جزئیات یعنی تعداد نوبتهای توزیع برای هر دانشآموز مشخص نشده است.
سابقه طولانی یک طرح پرنوسان
توزیع شیر مدارس در سالهای گذشته الگوی مشخصی داشت و در برخی دورهها شیر ۲۰۰ سیسی در چندین نوبت میان دانشآموزان توزیع میشد؛ حتی در مقاطعی تعداد نوبتها به حدود ۷۰ بار در سال تحصیلی میرسید. با این حال، وابستگی طرح به بودجه و نحوه تخصیص اعتبارات باعث شد اجرای آن در دورههای مختلف با وقفه مواجه شود.
مشکلات مالی در نهایت به توقف توزیع سراسری در سال ۱۳۹۶ منجر شد. طرح تا سال ۱۴۰۲ عملاً متوقف یا محدود بود و سپس دوباره برای دانشآموزان دوره ابتدایی مدارس دولتی احیا شد. در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ نیز حدود ۵۸۰۰ میلیارد تومان برای شیر مدارس در نظر گرفته شده بود که بخشی از آن به دلیل تعطیلی مدارس در شرایط جنگ امکان هزینهکرد پیدا نکرد.
تولیدکنندگان هنوز سفارش مشخصی ندارند
با وجود افزایش قابل توجه اعتبار امسال، صنعت لبنیات میگوید هنوز مقدمات اجرایی طرح به شکل مشخص آغاز نشده است. محمد فربد، سخنگوی انجمن صنایع لبنی، اعلام کرده که وزارت آموزشوپرورش تاکنون درباره حجم شیر مورد نیاز، تعداد نوبتهای توزیع و نحوه انتخاب شرکتهای تأمینکننده مذاکره مؤثری با تولیدکنندگان نداشته است.
به گفته او، اجرای طرح نیازمند مشخص شدن حجم سفارش، تعداد دفعات تحویل، قیمتگذاری، انتخاب شرکتهای تولیدکننده، انعقاد قرارداد و تأمین ملزومات بستهبندی است. همچنین تاکنون سازوکار مشخصی برای انتخاب واحدهای متقاضی تأمین شیر مدارس اعلام نشده است.
این در حالی است که کمتر از ۱۵ روز تا آغاز سال تحصیلی باقی مانده و تولیدکنندگان برای برنامهریزی تولید و توزیع نیازمند اطلاع از جزئیات سفارش هستند.
مشکل، ظرفیت تولید نیست
با وجود این ابهامات، انجمن صنایع لبنی کمبود ظرفیت تولید را مانع اصلی اجرای طرح نمیداند. فربد تأکید کرده است که در صورت آغاز مذاکرات با انجمن و کارخانههای لبنی، صنعت توان تأمین نیاز مدارس را دارد و تا زمانی که قیمت شیر خام و هزینه ملزومات بستهبندی تغییر نکند، مشکلی برای تأمین شیر وجود نخواهد داشت.
او همچنین معتقد است آغاز توزیع از مهرماه همچنان امکانپذیر است، به شرط آنکه برای شروع از پاکتهای موجود شرکتهای لبنی استفاده شود.
از سوی دیگر، حسین اسداللهی، دبیر کمیته شیر مدارس وزارت آموزشوپرورش، نوسانات بازار و مشکلات تأمین شیر خام را از چالشهای پیشروی شرکتهای لبنی عنوان کرده است. او گفته در صورت نبود امکان تأمین شیر، اقلامی مانند نان غنیشده میتواند به عنوان جایگزین در اختیار دانشآموزان قرار گیرد.
فاصله میان اعتبار و قرارداد
تجربه سالهای گذشته نشان میدهد اختصاص بودجه بهتنهایی برای رساندن شیر به مدارس کافی نیست. تأخیر در تخصیص منابع، اختلاف بر سر قیمت، بدهی به تولیدکنندگان و دیر آغاز شدن قراردادها بارها اجرای این طرح را تحت تأثیر قرار داده است.
امسال اعتبار طرح از ماهها قبل ابلاغ شده و رقم آن نیز افزایش چشمگیری داشته است، اما هنوز حلقه اتصال میان این اعتبار و اجرای عملی طرح شکل نگرفته است. آموزشوپرورش از پوشش بیش از ۸ میلیون دانشآموز و آغاز توزیع از مهرماه سخن میگوید و صنعت لبنیات نیز اعلام آمادگی کرده است؛ اما هنوز مشخص نیست چه میزان شیر، در چند نوبت و توسط کدام شرکتها باید تولید و توزیع شود.
بنابراین در فاصله کوتاه تا آغاز سال تحصیلی، چالش اصلی شیر مدارس نه ظرفیت تولید کارخانهها، بلکه سرعت تصمیمگیری، تعیین جزئیات سفارش و انعقاد قرارداد با تولیدکنندگان است؛ موضوعی که مشخص میکند اعتبار ۱۵ همتی سرانجام به شیر داخل مدارس تبدیل خواهد شد یا اجرای طرح بار دیگر با تأخیر مواجه میشود.