جزئیات طرح نوسازی خودروهای فرسوده؛ ایدرو: در سامانه ثبت نام کنید، 5 سال فرصت دارید

در پی انتشار گزارش آتیه‌آنلاین در رابطه با اعتراض صاحبان خودروهای فرسوده به حذف سهمیه سوخت این خودروها، روابط عمومی سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران (ایدرو) توضیحاتی درباره فرآیند اجرای نوسازی خودروهای فرسوده ارائه کرد.

روابط عمومی ایدرو در گفت‌وگو با آتیه‌آنلاین با اشاره به جزئیات اجرای طرح مربوط به سهمیه سوخت خودروهای فرسوده تأکید کرد که محدودیت‌های جدید قرار نیست به‌صورت فوری و بدون فرصت جایگزینی خودرو اعمال شود. مالکان خودروهای فرسوده در صورت ثبت‌نام در سامانه مربوطه، تا پنج سال فرصت دارند و در این مدت محدودیت‌هایی مانند قطع سهمیه سوخت، ممنوعیت تردد و محدودیت نقل‌وانتقال برای آنها اعمال نخواهد شد. همچنین محدودیت تردد، در صورت اجرا، مربوط به کلان‌شهرهاست و به معنای ممنوعیت تردد خودروهای فرسوده در سراسر کشور نیست.

بر اساس توضیحات ایدرو، در حال حاضر حدود ۲۲ میلیون وسیله نقلیه فرسوده در کشور در حال تردد است که حدود یک میلیون و ۹۰۰ هزار دستگاه آن را خودروهای سواری تشکیل می‌دهد. از این ۱.۹ میلیون، حدود یک میلیون دستگاه سواری فرسوده در کلان‌شهرها تردد دارند که از این تعداد سواری، حدود ۲۳۰ هزار دستگاه تاکسی هستند. تمرکز اصلی برنامه نوسازی بر خودروهای عمومی و حمل‌ونقل عمومی است و برای گروه‌های مختلف، تسهیلاتی از جمله یک میلیارد و ۲۰۰ میلیون تومان برای تاکسی‌های برقی، یک میلیارد تومان برای تاکسی‌های دوگانه‌سوز، ۱۵ میلیارد تومان برای اتوبوس‌ها و ۴۰۰ تا ۵۰۰ میلیون تومان برای موتورسیکلت‌ها در نظر گرفته شده است. این مقام همچنین تأکید کرد رقم ۴۰۰ میلیون تومان که در برخی رسانه‌ها به‌عنوان تسهیلات نوسازی خودروهای فرسوده مطرح شده، مربوط به خودروهای سواری نیست.

روابط عمومی ایدرو درباره خودروهای سواری فرسوده نیز توضیح داد که برای این خودروها، در کنار ارزش گواهی اسقاط، موضوع استفاده از ظرفیت «گواهی مصرف» نیز در دست بررسی است. بر اساس این ایده، میزان صرفه‌جویی حاصل از جایگزینی خودروهای پرمصرف با خودروهای جدیدتر می‌تواند به‌عنوان یک مشوق برای مالک خودرو در نظر گرفته شود؛ هرچند این موضوع هنوز در حد طرح و پیشنهاد است.

این سازمان همچنین تأکید کرد که برای خروج خودروهای فرسوده از چرخه تردد، محدودیت‌ها به‌صورت مطلق و فوری اعمال نمی‌شوند و ثبت‌نام در سامانه می‌تواند فرصت پنج‌ساله‌ای برای استفاده از امتیازات و جلوگیری از اعمال برخی محدودیت‌ها ایجاد کند. در مورد موتورسیکلت‌های فرسوده نیز تمرکز سیاست‌گذار بیش از استفاده شخصی، بر موتورسیکلت‌هایی است که در سکوهای حمل‌ونقل و خدمات آنلاین فعالیت می‌کنند؛ چراکه این وسایل نقلیه در برخی موارد روزانه مسافت زیادی را طی می‌کنند و سهم بیشتری در مصرف سوخت و آلایندگی دارند.

بر اساس جزئیات جدید آیین‌نامه اجرایی ماده ۱۰ قانون ساماندهی صنعت خودرو، خودروهایی که به سن فرسودگی برسند، سهمیه سوختشان قطع، ترددشان در کلان‌شهرها ممنوع و نقل‌وانتقال پلاکشان متوقف می‌شود. این موضوع هفته گذشته اعلام شد و بحث‌هایی درباره پیامدهای اقتصادی و زیست‌محیطی این سیاست مطرح شده است. حتی در شبکه‌های اجتماعی کارزاری به نام «اعتراض به طرح غیرمنطقی قطع سهمیه بنزین خودرو تولید سال ۸۵ و قبل آن» راه‌اندازی شد.

برخی از افرادی که در این کارزار مشارکت کرده بودند تاکید کرده‌اند حذف سهمیه سوخت پیش از آنکه مشوقی برای نوسازی باشد، می‌تواند فشار اقتصادی قابل‌توجهی بر خانوارهای کم‌درآمد وارد کند. آن‌ها می‌گوید حتی دریافت تسهیلات راه‌حل نیست، زیرا توان پرداخت اقساط را ندارند و بنابراین عملاً امکان خرید خودروی جایگزین برای آن‌‌ها فراهم نیست.

موافقان این طرح معتقدند ادامه استفاده از خودروهای فرسوده هزینه بالایی از نظر مصرف سوخت، آلودگی هوا و استهلاک ناوگان به کشور تحمیل می‌کند و سیاست نوسازی باید به‌صورت جدی دنبال شود. در سوی دیگر، منتقدان می‌گویند این سیاست در صورت نبودن خودروهای جایگزین با قیمت مناسب و تسهیلات قابل‌پرداخت، هزینه نوسازی را به دوش خانوارهایی می‌اندازد که عمدتاً توان مالی محدودی دارند. از نگاه این گروه، کاهش مصرف سوخت و آلودگی باید هم‌زمان با اصلاح صنعت خودرو، توسعه حمل‌ونقل عمومی و ارائه مشوق‌های واقعی دنبال شود.