جنگ ترامپ زنجیره تامین سوخت سنگین را فلج کرده است
هزینه سوخت دیزل در آمریکا ۶۰ درصد نسبت به سال قبل افزایش یافته است. کارشناسان میگویند این سوخت «موتور محرک اقتصاد» است و افزایش آن، از کشاورزی تا حملونقل را گران کرده است.
در میان بخشهای متعددی از اقتصاد آمریکا که جنگ دونالد ترامپ علیه ایران مختل کرده، یکی از آسیبدیدهترینها بازارهای انرژی است. در این میان یک بخش حتی از بقیه بیشتر ضربه خورده است: سوخت دیزل.
براساس گزارش جدید نشریه فارنپالسی، هزینه سوخت دیزل در دو ماه گذشته به شدت افزایش یافته؛ قیمت دیزل در آمریکا ۶۰ درصد نسبت به سال قبل بالاتر رفته است. دلیل اصلی این جهش، جنگ آمریکا علیه ایران است که میدانهای نفتی، پالایشگاهها و جریان انرژی را از کار انداخته است.
اگر با تجهیزات سنگین یا ماشینآلات بزرگ کار نکرده باشید، ممکن است با دیزل آشنایی نداشته باشید. اما این سوخت، چرخهای اقتصاد جهان را میچرخاند. اکنون دیزل کمتر از گذشته وجود دارد. این یعنی تراکتورهایی که از حرکت بازمیایستند، کامیونهایی که جابهجا نمیشوند و دردسرهای فراوان برای جهانی که بر پایه این سوخت خاص ساخته شده است. در نهایت، هر چیزی که میخرید یا میخورید، به دیزل وابسته است.
«کوئن وسلز»، رئیس بخش تقاضا در شرکت مشاوره انرژی «انرژی اسپکتس» در لندن، میگوید: «دیزل محرک اصلی اقتصاد است.»
در آستانه انتخابات حساس میاندورهای نوامبر، برای دولت ترامپ و جمهوریخواهان، قیمتهای بالاتر میتواند یک خطر محسوب شود. رایدهندگان در سراسر کشور با پیامدهای اقتصادی دردناک جنگ دستوپنجه نرم میکنند. با وجود خوشبینی ظاهری رئیسجمهور آمریکا مبنی بر اینکه جنگ «به زودی تمام میشود»، شرکتهای حملونقل و بیمه به دلیل تداوم نبود قطعیت در تنگه هرمز، هرگونه تعهد تازه برای عبور از این آبراه را به حالت تعلیق درآوردهاند.
جنگ در خلیج فارس از دو جهت بسیار نگرانکننده است. نخست اینکه روزانه ۱۵ میلیون بشکه نفت خام و ۵ میلیون بشکه فرآورده نفتی از چرخه خارج شده است. دوم اینکه نوع نفت خاورمیانه برای پالایشگران اهمیت بالایی دارد. این نفت که چگالیاش متوسط تا سنگین و «ترش» (پرگوگرد) است، ماده اولیه ایدهآلی برای تولید سوختهایی مانند دیزل و سوخت جت به شمار میرود.
نفت خام آمریکا شیرینتر و سبکتر است و بنزین بیشتری تولید میکند. به همین دلیل است که ایالات متحده با وجود اینکه بزرگترین تولیدکننده نفت در تاریخ جهان است، همچنان نفت خام سنگین را برای مجتمع پالایشگاهی خود در ساحل خلیج مکزیک وارد میکند. این وابستگی بهویژه برای آسیا صادق است که بزرگترین مشتری نفت خلیج فارس است.
به تازگی قیمت جهانی نفت به دلیل امید به توافق صلح آمریکا و ایران کاهش یافته است، اما این کاهش کمکی به رفع تنگناهایی نمیکند که پالایشگران در سراسر جهان را آزار داده است. این بدان معناست که هزینههای تقریبا تمام بخشهای اقتصاد حداقل برای چند ماه آینده بالاتر باقی خواهد ماند. این خبر بدی برای کشاورزان، کامیونداران، خطوط کشتیرانی و مردمی است که محصولات تولیدی و جابهجا شده توسط آنها را خریداری میکنند.
کوین بوک، مدیرعامل مشاوره «کلیرویو انرژی پارتنرز»، گفت: «این افزایش قیمت در سراسر اقتصاد منتشر میشود، زیرا همه ما برای حمل بار و کالاهایمان به سوخت دیزل وابسته هستیم.»