افزایش حقوق ۱۴۰۵ چگونه محاسبه شد؟ پاسخ به پرسشهای رایج مستمریبگیران
همزمان با اعمال افزایش مستمریها و اجرای مرحله پایانی متناسبسازی حقوق بازنشستگان در سال ۱۴۰۵، پرسشهای متعددی درباره نحوه محاسبه افزایش حقوق، مشمولان متناسبسازی، علت تفاوت دریافتیها و وضعیت مزایای جانبی در میان مستمریبگیران مطرح شد.
به گزارش آتیهآنلاین، سازمان تأمین اجتماعی در پاسخ به این ابهامات، مجموعهای از پرسشهای متداول را منتشر کرده و به تشریح مبانی قانونی و اجرایی تصمیمات امسال پرداخته است؛ پاسخهایی که تصویری روشنتر از نحوه افزایش مستمریها و اجرای آخرین گام متناسبسازی ارائه میدهد.
بر اساس اعلام سازمان تأمین اجتماعی، افزایش مستمری بازنشستگان و مستمریبگیران در سال جاری بر پایه مواد ۹۶ و ۱۱۱ قانون تأمین اجتماعی، مصوبه شورای عالی کار و توافق با کانون عالی بازنشستگان انجام شده است. در این چارچوب، مستمری حداقلبگیران ۶۰ درصد افزایش یافته و به ۱۶۶ میلیون و ۲۵۵ هزار و ۵۰۰ ریال رسیده است. همچنین مستمری سایر سطوح نیز ۴۵ درصد بهعلاوه مبلغ ثابت ۱۵ میلیون و ۵۸۶ هزار و ۴۷۰ ریال افزایش یافته است.
در میان پرسشهای مطرحشده، یکی از مهمترین ابهامات به متناسبسازی مربوط میشود. سازمان در پاسخ به این سؤال که «متناسبسازی حقوق بازنشستگان در سال ۱۴۰۵ به چه صورت اجرا میشود؟» اعلام کرده است که سال ۱۴۰۵ آخرین مرحله اجرای متناسبسازی موضوع جزء ۲ بند «ر» ماده ۲۸ قانون برنامه هفتم پیشرفت است. بر این اساس، پس از اجرای ۴۰ درصد از این برنامه در سال ۱۴۰۳ و ۳۰ درصد در سال ۱۴۰۴، ۳۰ درصد باقیمانده نیز در سال جاری اجرا میشود تا فرآیند متناسبسازی به طور کامل به پایان برسد.
سازمان تأمین اجتماعی همچنین در پاسخ به این پرسش که «هدف از اجرای متناسبسازی چیست؟» تأکید کرده است که هدف قانونگذار حفظ نسبت مستمری بازنشسته به حداقل دستمزد متناسب با زمان برقراری مستمری است؛ به نحوی که در پایان اجرای طرح، مستمری فرد از ۹۰ درصد نسبت مستمری زمان برقراری به حداقل دستمزد همان سال کمتر نباشد.
افزایش مستمری و تفاوت دریافتی بازنشستگان
یکی دیگر از پرسشهای پرتکرار بازنشستگان به تفاوت میزان افزایش دریافتیها مربوط میشود. برخی مستمریبگیران معتقدند افزایش حقوق گروهی از بازنشستگان بیش از سایرین بوده است. تأمین اجتماعی در پاسخ به این ابهام توضیح داده که میزان افزایش دریافتی افراد صرفاً به درصد افزایش سالانه محدود نمیشود و عوامل متعددی از جمله سطح مستمری، مبلغ متناسبسازی، حداقلبگیر یا سایر سطوح بودن و برخورداری از برخی مزایا در آن نقش دارد.
در همین راستا، این سازمان به سؤال «آیا بازنشستگانی که متناسبسازی بیشتری دریافت کردهاند از افزایش سالانه مستمری محروم شدهاند؟» نیز پاسخ داده و تأکید کرده است که افزایش سالانه مستمری و متناسبسازی دو مقوله مستقل هستند. به عبارت دیگر، ابتدا افزایش سالانه مستمری اعمال میشود و سپس در صورت مشمول بودن فرد، مبلغ متناسبسازی نیز به مستمری او افزوده خواهد شد.
از سوی دیگر، سازمان تأمین اجتماعی در پاسخ به این سؤال که «آیا متناسبسازی برای همه بازنشستگان و مستمریبگیران یکسان است؟» تصریح کرده که حداقلبگیران مشمول متناسبسازی نیستند و میزان متناسبسازی برای سایر افراد نیز بر اساس سابقه بیمهپردازی، میزان مستمری زمان برقراری و نسبت آن به حداقل دستمزد همان سال محاسبه میشود. به همین دلیل، مبلغ متناسبسازی برای افراد مختلف متفاوت خواهد بود.
مزایای جانبی؛ چه مواردی تغییر نکردهاند؟
بخش دیگری از پرسشهای بازنشستگان به وضعیت مزایای جانبی اختصاص دارد. سازمان تأمین اجتماعی اعلام کرده است که کمکهزینه مسکن و کمک تأمین معیشت در سال ۱۴۰۵ حذف نشدهاند و همچنان به مشمولان پرداخت میشوند، اما افزایش نیافتهاند. بر این اساس، کمکهزینه مسکن ماهانه ۲ میلیون و ۷۰۰ هزار ریال و کمک تأمین معیشت ماهانه ۶ میلیون ریال تعیین شده است.
در پاسخ به سؤال «چرا مزایای جانبی افزایش نیافته است؟» نیز تأکید شده که با توجه به محدودیت منابع و اعتبارات، اولویت سازمان در سال جاری افزایش مستمریها مشابه مصوبه شورای عالی کار و تکمیل متناسبسازی بوده است. به همین دلیل مزایای جانبی در سطح سال گذشته حفظ شده تا امکان تأمین منابع لازم برای افزایش حقوق بازنشستگان فراهم شود.
همچنین سازمان تأمین اجتماعی درباره مبنای پرداخت برخی مزایا توضیح داده است که کمکهزینه مسکن، معیشت، عائلهمندی و اولاد جزو تعهدات قانونی این سازمان محسوب نمیشوند و پرداخت آنها طی سالهای گذشته با هدف حمایت از معیشت مستمریبگیران و در چارچوب منابع و مجوزهای موجود انجام شده است.
مجموع پاسخهای ارائهشده از سوی سازمان تأمین اجتماعی نشان میدهد سیاست اصلی این سازمان در سال ۱۴۰۵ بر افزایش مستمریها، تکمیل آخرین مرحله متناسبسازی و مدیریت منابع مالی صندوق متمرکز بوده است؛ رویکردی که به گفته مسئولان، با هدف اجرای تکالیف قانونی، حفظ عدالت میان گروههای مختلف مستمریبگیران و حمایت پایدار از معیشت بازنشستگان دنبال میشود.