بومیسازی رادیوداروها در ایران؛ از تولید ۷۰ نوع دارو تا سود ۷۰ میلیون دلاری
ایران با تولید ۷۰ نوع رادیودارو و تامین نیاز بیش از ۶۵۰۰ مرکز پزشکی هستهای، جایگاه خود را به عنوان یکی از سه کشور برتر جهان در این صنعت تثبیت کرده و با صادرات به ۱۵ کشور، سودی معادل ۷۰ میلیون دلار را در سال ۱۴۰۴ به ارمغان آورده است.
فناوری و اقتصاد دانشبنیان ریاستجمهوری، یکی از چالشبرانگیزترین مراحل در مبارزه با سرطان، تشخیص زودهنگام آن است.
در نبرد با سرطان، تشخیص زودهنگام نقشی حیاتی دارد. فناوریهای تصویربرداری هستهای با رصد متابولیسم سلولی، حتی قبل از تغییرات ساختاری قابل مشاهده در MRI و CT اسکن، قادر به شناسایی تومورهای در حال شکلگیری هستند.
در مراحل اولیه شکلگیری تومور، بافتها ظاهری کاملاً طبیعی دارند و تغییرات عمده در سطح متابولیسم سلولی رخ میدهد که روشهای تشخیصی رایج مانند سونوگرافی و رادیوگرافی قادر به شناسایی آنها نیستند، چرا که این روشها تنها به بررسی شکل و اندازه بافتها میپردازند.
در این میان، فناوریهای تصویربرداری هستهای، از جمله پزشکی هستهای، وارد عرصه میشوند. در این روشها، مقدار بسیار کمی از یک ماده رادیواکتیو (رادیوایزوتوپ) به بدن تزریق میشود. این ماده به دستگاههای تصویربرداری اجازه میدهد تا فعالیت سلولها را با دقت بالایی رصد کنند.
به عنوان مثال، با توجه به اینکه سلولهای سرطانی گلوکز بیشتری نسبت به سلولهای سالم مصرف میکنند، مولکولهای شبیه گلوکز که با رادیوایزوتوپ نشاندار شدهاند، توسط این سلولها جذب بیشتری پیدا کرده و در تصاویر به صورت نقاط روشنتر دیده میشوند.
این قابلیت، امکان تشخیص زودهنگام تومورها، حتی در مراحل بسیار ابتدایی و شناسایی متاستازهای پنهان را فراهم میکند، که این امر میتواند بسیار زودتر از روشهایی مانند MRI یا سیتی اسکن صورت پذیرد.